Van Valisi Aydın Nezih Doğan öncülüğünde 14 Ocak 2015 günü yapılan, Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgesi (TDİOSB) kurulması ile ilgili değerlendirme toplantısında ilk adım atıldı. Komisyon oluşturuldu, Müteşebbis Heyet belirlendi ve gerekli müracaatlar yapılacak.
Van Valisi Aydın Nezih Doğan’ın bizzat başkanlığını yaptığı toplantıya, Vali Yardımcıları, Van Ticaret ve Sanayi Odası, Van Büyükşehir Belediyesi, Doğu Anadolu Kalkınma Ajansı, Van Ticaret Borsası, Van Tarım İl Müdürlüğü, Üretici Birlikleri gibi sektörün kurumsal aktörlerinin yanı sıra TDİOSB’lerin kurulması için tespit edilen arazilerin bulunduğu ilçe belediyelerinden Tuşba ve Gürpınar Belediyeleri de katıldı.
Doğu Anadolu Kalkınma Ajansı’nın desteği ve Van Ticaret ve Sanayi Odası ile birlikte Tarım İl Müdürlüğü’nün yürüttüğü bir çalışma sonucunda Van’ın hayvancılık açısından geçmiş yıllarla karşılaştırmalı mevcut durumunu ortaya koyan bir rapor hazırlandı. Rapor ile mevcut durumunun sürdürülemez olduğu ve köklü bir çözüm üretilmesi gerektiği konusunda ortak bir görüş ortaya çıktı.
Van genelinde 194 bin büyükbaş ve 2 milyon 500 bin de küçükbaş hayvan bulunuyor. Rapora göre Van şehir merkezinin insan nüfusunu 500 bin olarak kabul edersek, neredeyse 5 insana bir hayvan düşüyor. Çünkü Van şehir merkezinde Beyüzümü, Hacıbekir, Eminpaşa, Seyrantepe Mahalleleri ile Bostaniçi’nde yoğunlaşan hayvancılık faaliyetlerinde 18 bin 700’ü büyükbaş ve 80 bini de küçükbaş olmak üzere toplam 100 bin civarında hayvan yaşıyor.
Toplantı’da Van’daki hayvancılığı standartlara uygun, sağlıklı, verimli, sürdürülebilir bir yol haritası ile yönetebilmek için iki formül üzerinde müzakereler yapıldı.
Birinci Formül; Şehir merkezinde değişik ölçeklerde 1564 civarında ahır ve hayvancılık işletmesinde yapılan besiciliğin şehir dışına taşınmasını da sağlayacak olan Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgesi’nin kurulması.
İkinci Formül; Daha büyük ölçekli hayvancılık yatırımlarına fırsatlar oluşturabilen kamu arazilerinin, altyapısı hazırlanarak bölgeyi yatırımcı açısında cazip hale getirmek ve ilgili mevzuat çerçevesinde de yatırımcıya tahsis etmek.
Her iki yöntemin de bir birine göre avantaj ve dezavantajlarının olduğuna dikkat çeken Vali Doğan, “Her ikisinin de kurulabileceği gibi bir tanesi için de karar verilebilir” diyerek müzakereyi başlattı.
Müzakerelerin sonunda TDİOSB’nin kurulması için çalışmaların başlatılmasına karar verildi. Yer olarak da Van Et’in karşısında bulunan Gürpınar’ın Sakalar Mahallesi civarındaki 8620 dekarlık mera arazisi belirlendi. Yapılması planlanan 147 işletme ile birlikte TDİOSB’nin yaklaşık maliyetinin 200 milyon lira olması tahmin ediliyor.
Van Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı, Büyükşehir Belediyesi, Van Ticaret ve Sanayi Odası, Tuşba Belediyesi, İpekyolu Belediyesi, Gürpınar Belediyesi, Edremit Belediyesi, Gevaş Belediyesi, Van Kırmızı Et Üreticileri Birliği, Van Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği, Van Ticaret Borsası’ndan oluşan Müteşebbis Heyet’in ortaklık pay oranları ise oluşturulacak komisyonun çalışmaları sonucunda belirlenecek.
Türkiye’de yapımına yeni başlanan TDİOSB’ler ile geleneksel yöntemlerle işletilen hayvancılık işletmelerinin, dünyada kabul edilen standartlar çerçevesinde faaliyet sürdürmesi ve yine dünya standartlarında üretim yapması hedefleniyor.
Van’da TDİOSB’nin kurulması şehirde bizimle birlikte yaşayan yaklaşık 100 bin hayvanın önemli ölçüde şehir dışına çıkmasını sağlayacak, mevcut hayvancılık işletmelerine altyapısı hazırlanmış alanlar sunacak. Bugünün sıkıntılarını giderip ekonomik anlamda bir kümelenme oluşturacak. Bununla Van’daki hayvancılığı geleceğe taşımak, ölçeği büyütmek mümkün olmayabilir.
Peki bu durumda yapılması gereken şey ise ikinci seçeneği de devreye sokmak. Yani daha büyük ölçekli hayvancılık yatırımlarına fırsatlar oluşturabilen kamu arazilerinin altyapısını hazırlayarak yatırımcı açısında cazip hale getirmek ve ilgili mevzuat çerçevesinde de tahsis etmek.
Birbirini destekleyen iki sistemin bir biri ile yarıştırılmayıp sadece öncelik sıralaması yapılması doğru bir yaklaşım oldu. Vali Doğan’ın toplantı sonunda ilgili kurumlardan ikinci formül için de bir fizibilite ve saha çalışması yapmalarını istemesi Van’ı ve hayvancılığı geleceğe taşıma noktasında ümit verici bir adım.
Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgesi ve hayvancılığın geleceğine dair yapılması planlanan yatırımlar Van’a hayırlı uğurlu olsun.